مقایسه دو پهلوان اسطوره‏ای ایرانی و باشقیری: رستم و اورال

آنا چوسوا و دکتر حمیرا زمردی

دانشگاه تهران، ایران

حماسه «اورال باتیر» یک اثر ادبیات عامیانه (ادبیات بومی یا ادبیات مردمی) باشقیری است. این حماسه در طول قرن‏ها به صورت شفاهی توسط راویان دوره‏گرد از نسلی به نسل دیگر منتقل می‏شد و شکل مکتوبی نداشت. حماسه «اورال باتیر» (اورال پهلوان) اولینباردرسال۱۹۱۰ میلادی با تلاش محمدشاه بورانگولوف مردم‏شناس و نمایشنامه‏نویس معروف باشقیری، از دو تن از راویان معروف این حماسه یعنی گابیت آرگینبایف (۱۸۵۶-۱۹۲۱) و حاتیم المحمداف (۱۸۶۱-۱۹۲۳)در روستاهای ایدریساوو و ایتکولاوو واقع در جمهوری باشقیرستان (روسیه) به صورت مکتوب گردآوری شد. هدف از مقاله‏ی حاضر، نخست ارائه‏ی اطلاعات مختصری در باره‏ی این حماسه‏ی باشقیری و معرفی آن بوده و سپس تلاش شده است تا با بررسی مقایسه‏ای و محتوایی دو پهلوان مشهور از حماسه‏ی باشقیری «اورال بانیر» و شاهنامه فردوسی، یعنی اورال و رستم، شباهت‏ها و تفاوت‏های موجود بین این دو پهلوان حماسی باشقیری و ایرانی مشخص شود و با بررسی آن‏ها تحلیل جدیدی از این موضوع ارائه گردد. نگارنده‏ی مقاله می‏کوشد این نظریه را اثبات کند که پهلوانان حماسی اورال و رستم شباهت‏های زیادی داردند.

 

چکیده بالا بخشی از مقاله ای است که در اولین کنفرانس بین المللی بررسی مسائل جاری زبان ها، زبان شناسی، ترجمه و ادبیات (WWW.TLLL.IR) ، 15-14 بهمن 1395،  اهواز، پذیرفته شده است.